Na czym polega leczenie alkoholizmu?
Alkoholizm to choroba o wielu twarzach, która może dotknąć każdego, niezależnie od statusu społecznego czy pozycji zawodowej. Objawy mogą rozwijać się szybko lub narastać przez lata, a problem często bywa ukryty – szczególnie w przypadku osób wykształconych i dobrze sytuowanych. Często jedynie najbliżsi dostrzegają trudności, które z czasem stają się niemożliwe do ukrycia. Leczenie uzależnienia od alkoholu to złożony proces, który wymaga wsparcia specjalistów i determinacji osoby uzależnionej. Składa się z etapów takich jak detoks, terapia indywidualna i grupowa, a także nauka radzenia sobie z pokusami i trudnymi emocjami w zdrowy sposób. Na czym polega leczenie odwykowe alkoholizmu? Czy leczenie alkoholizmu jest skuteczne?
Czego dowiesz się z artykułu:
- Czy leczenie alkoholizmu jest skuteczne?,
- Na czym polega leczenie alkoholizmu?,
- Czy leczenie alkoholizmu jest skuteczne?;
Spis treści
Mity na temat alkoholizmu
Wokół leczenia alkoholizmu narosło wiele mitów, które wynikają z niewiedzy na temat działania alkoholu na organizm oraz samego procesu leczenia. Te błędne przekonania nie tylko nie pomagają, ale wręcz utrudniają podjęcie właściwej decyzji o rozpoczęciu terapii. Oto najczęściej powtarzane mity i ich wyjaśnienia:
- Leczenie alkoholizmu to „magiczny zastrzyk” - nie istnieje cudowny lek ani jeden zabieg, który natychmiast uwolni osobę uzależnioną od głodu alkoholowego. Leczenie alkoholizmu to wieloetapowy proces, obejmujący zarówno detoks, jak i psychoterapię, której celem jest zmiana zachowań i schematów myślowych.
- Wystarczy odizolować alkoholika od trunków - czasowe unikanie alkoholu może jedynie chwilowo poprawić sytuację, ale nie rozwiązuje problemu. Bez odpowiedniej terapii osoba uzależniona prędzej czy później wróci do picia, ponieważ nie nauczy się radzić sobie z emocjami i pokusami w zdrowy sposób.
- Strach przed konsekwencjami wystarczy, by rzucić nałóg - groźby czy próby „nastraszenia” osoby uzależnionej zwykle nie przynoszą efektów. Alkoholizm niszczy instynkt samozachowawczy, co sprawia, że osoba uzależniona, mimo świadomości ryzyka, kontynuuje picie.
- „Sam/a sobie poradzę” - to jedno z najczęściej powtarzanych przekonań przez osoby uzależnione. Alkoholizm to jednak choroba, która wymaga profesjonalnej pomocy – bez wsparcia specjalistów i odpowiedniej terapii trudno przerwać błędne koło uzależnienia.
Pamiętajmy, że alkoholizm to choroba o złożonym charakterze, a skuteczne leczenie wymaga kompleksowego podejścia, cierpliwości i odpowiedniego wsparcia. Uświadamianie społeczeństwa o prawdziwej naturze uzależnienia jest kluczowe, by obalić szkodliwe mity i zachęcić osoby potrzebujące pomocy do podjęcia terapii.
Czy alkoholik może sam pokonać uzależnienie?
Niestety jest to mit, który powiela wiele osób uzależnionych. Profesjonalne leczenie alkoholizmu polega bowiem na tym, by uświadomić alkoholikowi jakie straty ponowi w wyniku picia. Ów proces powinien przebiegać w kontrolowanych warunkach, a jego głębokość winna być uzależniona i dostosowana do specyfiki funkcjonowania psychicznego pacjenta. Samo odizolowanie alkoholika od wysokoprocentowych trunków nie gwarantuje sukcesu i o tym należy pamiętać, jeżeli osoba uzależniona będzie nas przekonywać o tym, że sama poradzi sobie z problemem. Alkoholizm to przewlekła choroba, która dotyka nie tylko ciała ale przede wszystkim umysłu pacjenta.
Na czym polega leczenie alkoholizmu?
Skuteczne leczenie alkoholizmu to wieloetapowy proces, przez który musi przejść każda osoba uzależniona, a także współuzależnieni, których rolą, oprócz własnego odbudowania psychicznego, będzie też konieczność udzielenia wsparcia alkoholikowi. Szczególnie istotne będzie ono zaraz po zakończeniu odwyku. Dopóki osoba uzależniona, z własnej woli, nie zechce się leczyć, bezradna pozostanie rodzina.
Skuteczne leczenie alkoholizmu można podzielić na cztery etapy: uświadomienie sobie problemu, detoks alkoholowy, terapia alkoholowa i terapia podtrzymująca.
Etap I – Uświadomienie problemu i jego diagnostyka
Aby leczenie alkoholizmu było skuteczne, osoba uzależniona musi uświadomić sobie, że faktycznie ma problem i nie kontroluje swojego picia. Często ten etap może trwać nawet kilka lat. Mówi się, że dopiero sytuacja kryzysowa i niejako „zejścia na dno” daje otrzeźwienie i niejako zmusza alkoholika do rozpoczęcia odwyku. Aby terapia była skuteczna, konieczna jest także diagnostyka stanu psychicznego i fizycznego osoby uzależnionej. To pozwoli dobrać indywidualne metody leczenia, dostosowane do potrzeb konkretnego pacjenta. Układany jest indywidualny plan terapeutyczny, który pozwala osiągnąć najlepsze efekty. Im wcześniej problem zostanie uświadomiony, tym szybciej osoba uzależniona wróci do tzw. „normalnego funkcjonowania”.
Etap II – Detoks alkoholowy
Żadna terapia alkoholowa nie może się rozpocząć, dopóki nie zostanie przeprowadzony detoks. Odtrucie organizmu pozwala usunąć z krwioobiegu toksyny powstałe z rozkładu alkoholu etylowego. Uzupełniony zostaje także poziom elektrolitów. Na tym etapie mogą pojawić się i najczęściej pojawiają się nieprzyjemne objawy odstawienne takie jak:
- Nudności.
- Wymioty.
- Skoki ciśnienia.
- Silne poty.
- Stany lękowe.
- Drżenie.
- Zaburzenie rytmu serca.
- Nadwrażliwość na dźwięki.
Detoks alkoholowy przeprowadzany pod okiem specjalistów pozwala łatwiej uporać się alkoholikowi z nieprzyjemnymi objawami. Na tym etapie pacjentowi podawane są witaminy, w tym witamina B1, magnez oraz potas. Pamiętajmy, przyjmowanie leków bez konsultacji z lekarzem specjalistą może być groźne dla zdrowia i życia pacjenta.
Etap III – Terapia alkoholowa
Jest to najtrudniejszy dla alkoholika etap, ponieważ to właśnie tutaj musi on nauczyć się regulować własne emocje. Dzięki niej potrafi je nie tylko odróżnić i nazwać, ale także przezwyciężyć te, które sprawiają, że sięgał on po alkohol. Zajęcia mają najczęściej formę rozmowy z terapeutom, która może być indywidualna lub grupowa. W tym drugim przypadku pacjenci wymieniają się doświadczeniami, budują relację, a także wzajemnie motywują się w wytrwaniu w trzeźwości. Zarówno terapia indywidualna jak i grupowa powinny się łączyć ze sobą i być kontynuowane także po zakończeniu leczenia podstawowego.
Na terapii podstawowej, alkoholik uczy się:
- Sposobów zwalczania głodu alkoholowego.
- Umiejętności rozpoznawania i regulowania emocji.
- Organizacji czasu, tak by pozostało jak najmniej czasu na myślenie o alkoholu.
- Sposobów radzenia sobie ze stresem.
- Asertywności, która pomaga odmówić alkoholu, szczególnie istotna podczas różnego rodzaju przyjęć i imprez firmowych.
- Zapobiegać nawrotom choroby.
Etap IV – Terapia podtrzymująca i życie w trzeźwości
Po zakończeniu terapii podstawowej wiele osób myśli, że już może żyć w trzeźwości i samemu sobie poradzi z wszelkimi problemami, które go dotyczą. Prawda jest jednak z goła inna i tak naprawdę nawet błahy powód może wyzwolić u osoby uzależnionej chęć sięgnięcia po alkohol, dlatego tak ważne jest kontynuowanie terapii. Może to być zarówno leczenie indywidualne jak i grupowe, lub tylko i wyłącznie jedna jego forma. Ta forma terapii podtrzymującej stopniowo usamodzielnia pacjenta i pozwala mu samodzielnie radzić sobie z nałogiem.
Życie w trzeźwości nie oznacza wcale, że nie powinniśmy korzystać z jakiejkolwiek formy wsparcia, bo już ukończyliśmy terapię i jesteśmy „zdrowi”. Alkoholik powinien niejako przez cały czas pracować nad swoimi nawykami, a także na bieżąco wykorzystywać techniki i metody poznane na terapii, które pozwolą mu przetrwać najbardziej kryzysowe momenty.
Ile trwa leczenie alkoholizmu?
Leczenie alkoholizmu w ośrodku zamkniętym najczęściej trwa ok. 6 tygodni, aczkolwiek jeżeli osoba uzależniona chce wytrwać w trzeźwości musi pamiętać, że jest to proces, który nie zakończy się po zakończeniu odwyku. Alkoholikiem będzie się do końca życia, dlatego alkoholik musi nauczyć się regulować i niejako kontrolować swoje emocje, by w chwilach kryzysu nie sięgnąć znów po „swoje lekarstwo”. W związku z powyższym tzw. terapia podtrzymująca trwa zazwyczaj około 2 lat.
Skuteczne leczenie alkoholizmu uzależnione jest od wielu czynników, w tym samozaparcia i chęci powrotu do zdrowia osoby uzależnionej.
O autorze
mgr Waldemar Wantoch-Rekowski
psycholog, specjalista psychoterapii uzależnień
Pomysłodawca i współwłaściciel Ośrodka „WANT”, od 20 lat pomagający osobom uzależnionym. Ukończył studia psychologiczne w Szkole Wyższej Psychologii Społecznej w Sopocie oraz Studium Pomocy Psychologicznej i Studium Terapii Uzależnień w Warszawie. Odbył staż kliniczny oraz superwizje w WOTUW Stanomino i brał udział w wielu kursach i terapiach dla osób uzależnionych. W 2008 roku zaczął tworzyć Poradnię Leczenia Uzależnień w Szpitalu Specjalistycznym w Kościerzynie, a w 2013 roku, powołał do życia ośrodek terapii uzależnień „WANT”.